TURİZMDE PAZAR ANALİZİ: Türk Turizminin Durumu

Makro Stratejik Yaklaşımla Gelen Milliyetlerin Performansı

TURİZM PAZARLARININ SON KRİZLERLE SORGULANMASI

Zafer Cengiz

Bilindiği üzere Türk turizminde, başlangıç yıllarında ulusal turizm için hayati önem taşıyan "tanıtma ve pazarlamanın etkinliğini sağlamak üzere" 1972'de Özel Yasayla 46 yıl önce kurulmuş olan TÜRSAB "son 15 yıldır bu görevini unutarak" milli turizmin Pazar gelişmesi kendi haline bırakılmıştır. Son krizlerle birlikte "neden yumurtaları tek sepete koyarak Avrupa ve Rusya pazarlarına mahkûm kalıyoruz?" sorgulamasında da, bu durumun suçlusu da aranmayarak "yetkili demeçlerine yansıyan fantezi önerilerle" sürdürülen Pazar geliştirme fikirlerine 'somut bir katkı ve yön verebilmek üzere' bu makale kaleme alınmıştır.
Yıllardır sürdürdüğümüz 'makro turizm araştırmacı yazarlığımız' kapsamındaki çalışmalarda, 10 yıl önce Dünya Turizminin nabzını da tutabilecek 'özgün araştırmalar' yapmamıza rağmen, bu bilgilere hiç tamah etmeyerek 'el yordamıyla bildiğini yapan' Turizm Camia'mızın zihniyetleri karşısında bunları sürdürmedik. Fakat Dünya çapında 180 Ülkenin turist trafiğini ve turizm ekonomisini izleyen küresel STK'lar olan UNWTO ve WTTC artık 7 kıtanın gelişim bilgilerini rapor etmektedir.

Tüm dünyada her türlü kriz ve bunalımlara rağmen sağlıklı gelişmesine devam eden turizm endüstrisi ise bizde hala 'turizm sektörü' olarak' dar bir bakışla ele alınıyor ve 16 yıl önceki 2.ŞURA Karalarıyla gündeme gelen 2.HAMLE yaparak çağdaş atılımlar yapma niyetleri,  11+Yıldır uygulanamayan 2023 Stratejimiz paralelinde 'patinaj yapmayı' sürdürmektedir. 

Çok zayıflamış bir yapıyla karşılaşılan son krizlerde de 'kolayca nakavt olan' bir Şampiyon konumuna düşebiliyor. Son kesitte de "lafla yürütülen peynir gemimiz"  konumundaki Turizmde "her kafadan çıkan seslerle hangi yeni pazarlara gidilmesi gerektiği" beyan edilerek, havanda sular dövülüyor ve uzman kurumumuz TÜRSAB ise koltuk kavgalarıyla bloke durumda.

Çok sesli turizm koromuzda Pazar konusunda ortaya çıkan görüşlerin özü şöyle; 1) Ana pazarlarımız Almanya ve Rusya'nın yeri doldurulamaz ve 'siyasi sorunlar aşılmadan' turizm kendisini toparlayamaz! 2) Eski pazarlarımıza mahkûm değiliz, Yenilikçi ve Uzak pazarları harekete geçirerek düze çıkarız! Birbiriyle tamamen çelişkili bu görüşler ötesinde de "rasyonel bir durum değerlendirmesi yapılarak" ortak akıl çözümlerine ulaşmak ve ULUSAL PAZARLAMA STRATEJİSİ'nin ana fikirlerini üretebilmek için 'hiçbir niyet ve gayret' ortada gözükmemektedir. Batı Pazarlarının tadına vararak rehavetine kapılmış olan Türk Turizmi ise, çok vahim çıkmazlar ve "özellikle fiyat kırarak günü kurtarmak" odaklı, ciddi bunalımlar içindedir.

SON 6 YILDA 'GELEN MİLLİYETLER İTİBARİYLE MAKRO ANALİZ

Bu konuda basit bir durum değerlendirmesi yapmak üzere, Bakanlığın son altı yıllık "milliyet itibariyle turist giriş istatistiklerini" analiz ederek ortaya çıkan basit tespitleri aşağıda paylaşarak, işgüzerca bir mevcut belirsizlikleri giderme gayretine girdik. Öne çıkan Milliyetlerin özetlendiği ÖZET TABLO Üzerinden su yüzüne çıkan turizmin gerçekleri ise oldukça çarpıcı bilgiler içeriyor. Özellikle bu verilerin Kıtalar itibariyle guruplanarak yorumlanması sonucunda, Asya'ya yönelik olarak gelişen Pazar payımızın 'algılardan çok ötelerde olması' oldukça şaşırtıcıdır. Zira %30 düzeyinde olan BDT Ülkeleri Pazarının da ASYA Olarak ele alınması sonucunda, %57'lerden 40'lara düşen Toplam Avrupa pazarı karşısında %55'lere erişen bir ASYA Pazarımızın oluştuğunu hayretle görebiliyoruz.


Üstelik 2016'da %31,1'lik derin bir düşüş uğramış olan ve 2017 yılında da %5'lik düşüşünü sürdüren toplam avrupa pazarı karşısında, %275'luk 2016 düşüşünü 2017'de %58'lik artışla telafi eden bir Toplam Asya pazarımızın varlığının yanı sıra "mevcut performansının ne kadar farkındayız" acaba? Söz konusu analizleri aylık olarak ve titizlikle hazırlaması ve piyasayı "bilgilendirerek yönlendirmesi gereken" TÜRSAB'ın bu konularda yıllardır herhangi bir teknik çalışmasına ve/veya söylemine rastlanmış mıdır acaba?

Sonuç olarak piyasaya net mesajımız: Uygun bir STK'mızın bu tür analizleri yaparak Türk Turizmi'nin ilgili Pazar temsilcileriyle "ÜLKESEL PAZARLAMA KOMİSYONU" olarak sürdürülecek teknik ve detaylı çalışmalara "acil destekler vermesini" ULUSAL TURİZMİN SELAMETİ AÇISINDAN önemle tavsiye ediyoruz!

ÖNEMLİ NOT: Bu Tablodaki veriler ÖZET İçin Ülkeler detayları kapatılarak kullanılmıştır, 2017 verileri 11 Aylıktır ve bir hafta içinde güncellenecektir. SÖZ KONUSU ANALİZLERE İLGİ DUYANLARA MAIL TEMASIYLA GÖNDERİLİR!
zafer@cengiz.gen.tr

İLAVE MESAJ:
Bu vesileyle iki önemli "makro turizm yaramıza" parmak basmak isterim:

1)   TURİZMDE STRATEJİK PLANLAMA ve DESTİNASYON YÖNETİMİ Konuları- Tüm dünyada her ülkenin önem vererek "derinlemesine akademik çalışmalar taptığı ve uygulamaya gayret ettiği yenilikçi alanlar olmasına karşın, Türkiye'de devreye sokulmuş olan 2007-2023 Türkiye Turizm Stratejisi'nin 11+Yıldır uygulamaya sokulamamış olması ÇOK BÜYÜK BİR GAF ve EKSİKLİKTİR!

2)   TURİZMDE PAZARLAMA Konusunun TÜRSAB Ötesinde diğer STK'larımızca görmezden gelinmesi ile "gelinen son nokta" herkesce malumdur. Fakat "durumu idare edecek boş demeçlerle vakit harcamak" yerine "elden geldiğince teknik çalışmalar yapılması ve bunların da geniş platformlarda sürdürülmesi sayesinde, çok şeyler değişebileceğini bilerim! ASYA Ülkeleri Birliği PATA'nın icra ettiği KITA PAZARLAMA FORUMU duyurusunu dikkatlerinize sunuyorum. Sevgilerle..
https://www.pata.org/pdmf/